Pages

Thursday, November 1, 2018

ಕಡಲ ತಡಿಯ ನಡಿಗೆ

ಪ್ರಕೃತಿಯ ಸಾಂಗತ್ಯವು ಎಂದೆoದಿಗೂ ಆಪ್ಯಾಯಮಾನ.ನಾವು ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚು ಆಧುನಿಕ ಜೀವನಕ್ಕೆ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಹೋದಂತೆ , ಸಹಜ ಪರಿಸರದಿಂದ ದೂರವಾಗುತ್ತಾ ಸಾಗುತ್ತಿರುವುದು  ವಿಪರ್ಯಾಸವೇ ಸರಿ.ಅಲ್ಲೊಮ್ಮೆ ಇಲ್ಲೊಮ್ಮೆ ಬಿಡುವು ಮಾಡಿಕೊಂಡು , ಬೆಟ್ಟ ಗುಡ್ಡಗಳನ್ನು ಏರುವುದು, ಕಾಡು ಮೇಡುಗಳಲ್ಲಿ ಅಲೆಯುವುದು ನಮ್ಮ ದೈನಂದಿನ ಒತ್ತಡಭರಿತ ಜೀವನ ಶೈಲಿಗೆ ಬ್ರೇಕ್ ನೀಡಿ ,ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಆಹ್ಲಾದವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ನಮ್ಮನ್ನು ಪುನಶ್ಚೇತನಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಬೀಚ್ ಟ್ರೆಕ್ ಅಥವಾ ಕಡಲ ತಡಿಯ ನಡಿಗೆ ಇತ್ತೀಚೆಗಿನ ಟ್ರೆಂಡ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಸಮುದ್ರದ  ಗಾಳಿಗೆ ಮೈಯೊಡ್ಡಿ ,ಸಮುದ್ರ ತೀರದ ಉದ್ದಕ್ಕೂ  ನಡೆಯುವುದು ಒಂದು ಸುಂದರ ಅನುಭವ. 





 ಇತ್ತೀಚಿಗೆ ನಮ್ಮ ಮಿತ್ರ ವೃ೦ದದವರೆಲ್ಲ ಇಂತಹ ಒಂದು ನಡಿಗೆಯನ್ನು ಮಾಡುವುದೆಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದೆವು. ಈ ಟ್ರೆಕ್ ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ತಯಾರಿಯೇನೂ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ೨ -೩ ಲೀಟರ್ ನೀರು ಮತ್ತು ಒಂದಿಷ್ಟು ಲಘು ಆಹಾರ ನಿಮ್ಮ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೆ  ಸಾಕು.ಕುಮಟಾದಿಂದ ಗೋಕರ್ಣಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು ೧೮ ಕಿ.ಮೀ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ನಡೆಯುವ  ಯೋಜನೆ ತಯಾರಾಯಿತು. 

ಕುಮಟೆಯ ದರ್ಶನ ನನಗೆ ಮೊದಲ ಬಾರಿ ಆದದ್ದು ಶಿವರಾಮ ಕಾರಂತರ 'ಅಳಿದ ಮೇಲೆ 'ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ . ಅದರಲ್ಲಿ ಬರುವ  ಯಶವಂತ ರಾಯರು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದ ಊರು ಕುಮಟೆಯೇ. ಅದರ ಬಳಿಕ ಕುಮಟೆಯನ್ನು ನಾನು ಕಂಡದ್ದು ಚಿತ್ತಾಲರ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ. ಕುಮಟೆ  ಪೇಟೆಯಲ್ಲಿ ಅಲೆದಾಡುವಾಗ ಧಾರೇಶ್ವರದ ಶೀನ ಮುಂತಾದ ಪಾತ್ರಗಳು ನನ್ನ ಮನದಲ್ಲಿ ಸುಳಿದಾಡಿದವು.  

ಸ್ನೇಹಿತರಾದ ಮಂಜು ಹಾಗೂ ವಾದಿರಾಜರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ  ನಮ್ಮ ಬೀಚ್ ಟ್ರೆಕ್ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಬೆಳಗಿನ ಜಾವವೇ ಎದ್ದು ತಯಾರಾದೆವು. ಕುಮಟೆಯ ಸಮುದ್ರ ತೀರದಿಂದ ಬೆಳಗ್ಗೆ ಆರು ಗಂಟೆಗೆ ನಮ್ಮ ನಡಿಗೆ ಶುರುವಾಯಿತು. ಕೆಲವೊಂದು ಕಡೆ ಸಮುದ್ರ ತೀರ ಮತ್ತೆ ಕೆಲವೆಡೆ ಸಣ್ಣ ಪುಟ್ಟ ಗುಡ್ಡ ಹತ್ತಿ ಮತ್ತೆ ಇಳಿದು ,ಸಮುದ್ರ ತೀರವನ್ನು ಸೇರಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಬೆಳಗಿನ ತಿಳಿ ಬಿಸಿಲು ಮತ್ತು ಆರಂಭದ ಉತ್ಸಾಹವು ನಮಗೆ ಬಹಳಷ್ಟು ಖುಷಿ ಕೊಟ್ಟಿತು. 

ಕಡಲು ಅನಂತ . ಅದರ ವಿಶಾಲತೆ, ಆಳವನ್ನು  ಅರಿಯಲು  ನಮಗೆ ಕಷ್ಟವೇ ಸರಿ. ಕಡಲಿನ ತೆರೆಗಳ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಅಲೆಗಳ ಶಬ್ದಗಳ ಜತೆ ಹೆಜ್ಜೆ ಹಾಕುತ್ತ  ಮೌನವಾಗಿ  ಸಾಗುವುದು  ಒಂದು ರೀತಿಯ ಧ್ಯಾನದಂತೆ. ಕಡಲ ಬಣ್ಣವು ನೀಲಿ ಮಿಶ್ರಿತ ಬೂದು ಬಣ್ಣವಾದರೂ ಕಡಲತೀರದ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಅದೆಷ್ಟು ಬಣ್ಣಗಳು! ಕಡಲಿನ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಹಲವು ವರ್ಣದ ಚಿತ್ರಗಳು. ದೋಣಿಯನ್ನು ಸಮುದ್ರದೆಡೆಗೆ ಸಾಗಿಸುವವರು, ಕಡಲಿನ ಅಲೆಗಳ ಏರಿಳಿತಕ್ಕೆ ಅಂಜದೆ ದೋಣಿಯನ್ನು ಮುನ್ನುಗ್ಗಿಸಿ ,ಮೀನು ಹಿಡಿಯುವ ಧೀರರು ,ದಡದಲ್ಲಿ ಬಲೆಯಿಂದ ಮೀನುಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಿ ,ಬುಟ್ಟಿಗೆ ತುಂಬಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಒಯ್ಯುವ ಮಹಿಳೆಯರು ,ಮರಳಿನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ತೆರೆಗಳ ಜತೆಯಲ್ಲಿ ಆಟವಾಡುವ ಮಕ್ಕಳು -ಒಂದೇ ಎರಡೇ .ಕಡಲ ತೀರ ಹಲವರಿಗೆ ಜೀವನವನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿದೆ . ಕೆಲವರ ಜೀವನವನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಂಡಿದೆ ಕೂಡ. 

ನಮ್ಮ ನಡಿ ಗೆ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಅಘನಾಶಿನಿ ನದಿಯು ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಸೇರುವ ಸ್ಥಳ ಎದುರಾಯಿತು.  ಅದನ್ನು ದಾಟಬೇಕಾದರೆ ದೋಣಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗಬೇಕು. ದೋಣಿ ಇರುವ ತನಕ ಬಸ್ ನಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ, ದೋಣಿ ಹತ್ತಿ ,ನದಿ ದಾಟಿದೆವು. ಬಳಿಕ ಮರಳಿ ಕಡಲ ತೀರ. 



ನಡಿಗೆಯ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಕಂಡ ಬೀಚ್ ಗಳು ಎಷ್ಟೊಂದು ಸುಂದರ ಮತ್ತು ಸ್ವಚ್ಛ. ಜನ ಸಂದಣಿ ಇಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಅವು ಬಹಳ ಶುಚಿಯಾಗಿಯೇ ಉಳಿದಿವೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಈ ನಡಿಗೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ಹರ್ಷ  ನೀಡಿತು. . ಸುಮಾರು ೧೮ ಕಿ.ಮೀ. ನಾವು ಕ್ರಮಿಸಿದೆವು.   ಮುಂದೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಗೋಕರ್ಣ ಸಮೀಪಿಸಿತು . ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ೨ ಗಂಟೆ.ಹೊಟ್ಟೆ ತಾಳ ಹಾಕಲಾರಂಭಿಸಿತ್ತು. ಗೋಕರ್ಣದಲ್ಲಿ ಇರುವ  zostel  ನಲ್ಲಿ ಊಟ ಮುಗಿಸಿದೆವು.  ಅರ್ಧ ದಿನವನ್ನು ಹೀಗೆ  ಸ್ನೇಹಿತರ ಜತೆ  ,ಪ್ರಕೃ ತಿಯ  ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಕಳೆದದ್ದು ಒಂದು ಸುಂದರ ನೆನಪು. 

ಛಾಯಾ ಚಿತ್ರಗಳು : ಶ್ರೀಕಂಠ 

Monday, August 14, 2017

ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣ

ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣಪರಮಾತ್ಮನ ಲೀಲೆಗಳು ಅಪಾರ. ಕಾವ್ಯ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ,ನೃತ್ಯ ನಾಟಕಗಳಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನಷ್ಟು ವರ್ಣನೆಗೆ ಒಳಗಾದವರು ಬೇರಾರೂ ಇಲ್ಲವೆಂದೇ ಹೇಳಬೇಕು. ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿಯಂತೂ ಬಂದಿಶ್, ಠುಮ್ರಿ ,ಧಮಾರ್  ಮತ್ತು ಭಜನ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನ ಗುಣಗಾನವು  ಯಥೇಚ್ಛವಾಗಿ ಕಾಣಸಿಗುತ್ತದೆ. ಆತನ ಬಾಲಲೀಲೆ, ಗೋಪಿಯರೊಡನೆ ಸರಸ,ರಾಧೆಯ ಪ್ರೇಮ ಮತ್ತು ವಿರಹ, ಭಕ್ತನ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಇವುಗಳೆಲ್ಲ ಅತ್ಯಂತ ಸೊಗಸಾಗಿ ಚಿತ್ರಿತವಾಗಿವೆ. ಧಮಾರ್  ಎನ್ನುವ ಪ್ರಕಾರವು  ಕೃಷ್ಣನ ಹೋಳಿ ಹಬ್ಬದ ವರ್ಣನೆಗೆಂದೇ  ಮೀಸಲಾಗಿದೆ. ಹಿಂದೂಸ್ತಾನೀ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ವಿವಿಧ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ಸಂಬೋಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಶ್ಯಾಮ್, ಮನಮೋಹನ, ಮೋಹನ, ಕಾನ್ಹಾ, ಕೃಷ್ಣ, ಗೋಪಾಲ, ಮುರಳೀಧರ, ವಿಹಾರೀ, ಮುಕುಂದ, ನಂದನಂದನ, ಯದುನಂದನ, ಯಶೋದಾನಂದನ, ಗಿರಿಧರ, ಮುರಾರಿ ಮುಂತಾದ ಹೆಸರುಗಳೆಲ್ಲವೂ ಕೃಷ್ಣನದ್ದೇ. ಕೃಷ್ಣನದ್ದು ತುಂಬು ಜೀವನ. ಆತನ ಜೀವನದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಘಟ್ಟವೂ ಸಂಭ್ರಮ ಸಡಗರದಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು. ಕವಿಗಳು, ಸಾಹಿತಿಗಳೆಲ್ಲ ತಮ್ಮ ಕಲ್ಪನೆಯ ಆಗಸದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ವಿಧ ವಿಧ ರೀತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡು ಆ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಸಂತಸವನ್ನು ತಮ್ಮ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ರಚನೆಗಳ ಮೂಲಕ ನಮ್ಮೊಂದಿಗೆಲ್ಲ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ನಮೂದಿಸಿರುವ ಕವನಗಳೆಲ್ಲವೂ ವಿವಿಧ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸಂಗೀತಗಾರರು ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ ಪರಂಪರೆಗೆ ಕೊಟ್ಟ ಕೊಡುಗೆ. 

೧. ನಂದ ಗೋಕುಲದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನ ಆಗಮನ 
ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಾಗ್ಗೇಯಕಾರ  ಪಂಡಿತ್ ರಾಮಶ್ರೇಯ ಝಾ  "ರಾಮರಂಗ"ರು ತಮ್ಮ ಬಂದಿಶ್ ನಲ್ಲಿ  ಯಶೋದೆಯನ್ನು ಈ ಪರಿಯಾಗಿ ವಿನಂತಿಸುತ್ತಾರೆ :

ರಾಗ: ನಂದ್     ತಾಳ:  ಏಕ್ ತಾಲ್ 

ನಂದ್ ಘರ್ ಆನಂದ್ ಕೀ 
ಬಧಾಯೀ ಬಾಜೇ 
ಯಶುದಾ ತಿಹಾರೇ ಆಜ್ 
ಭಾಗ್ ರಾಗ್  ಜಾಗೇ ಜಾಗೇ ।

ಐಸೊ ಲಾಲ್ ಪಾಯೋರೀ 
ಜೈಸೊ ಕೋಉ ಪಾವೇ ನಾಹೀ 
"ರಾಮರಂಗ್"  ನಯನ್ ಮೇರೋ 
ದರಸ್ ದಾನ್ ಮಾಂಗೇ ಮಾಂಗೇ ।।

ಗೋಕುಲದ ನಂದನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಆನಂದದ ವಾದ್ಯಗಳು ಮೊಳಗಿ ಸಂತಸದ ವಾತಾವರಣ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ. ಕೃಷ್ಣನ ಆಗಮನದಿಂದ ಯಶೋದೆಗೆ ಅಪರಿಮಿತ ಹರ್ಷವಾಗಿದೆ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕವಿಯು ತಾಯಿ ಯಶೋದೆಯನ್ನು " ನಿನಗೆ ಅಪೂರ್ವವಾದ ,ಬೇರೆಲ್ಲೂ ಕಾಣಸಿಗದಂತಹ ಸುಂದರ ಶಿಶುವು ದೊರಕಿದೆ. ಅಂತಹ ಮಗುವಿನ ದರ್ಶನವನ್ನು ನನಗೆ ಕರುಣಿಸು " ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ. 

ರಾಗ: ಕೋಮಲ ರಿಷಭ  ಅಸಾವರಿ      ತಾಳ:  ತೀನ್  ತಾಲ್ 

ಬಢಯ್ಯಾ ಲಾವೋ ಲಾವೊರೆ ಲಾವೋ 
ರೀ ಆಜ್ ಸುಘರ ಘಡ್ ಪಲನಾ ।

ರತನ್ ಜತನ ಸೊ ಜಡಿತ್ ಹಿಂಡೋಲನಾ 
ಝುಲಾವತ್  ಜಸೋಮತ್  ಲಲನಾ ।।

ಬಾಲ ಕೃಷ್ಣನ ದಿನಚರಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಗ ನಿದ್ದೆ. ಯಶೋದೆಯು ನಂದನ ಬಳಿ ಸುಂದರವಾದ  ತೊಟ್ಟಿಲನ್ನು ತರಲು ಆದೇಶಿಸುತ್ತಿರುವ ಚಿತ್ರಣ ಇಲ್ಲಿದೆ. ಹಾಗೆ ಆದೇಶಿಸಿ ತರಿಸಿದ ತೊಟ್ಟಿಲು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದದಲ್ಲ. ರತ್ನಖಚಿತವಾದದ್ದು.  ಈ ವಿಶೇಷವಾದ ತೊಟ್ಟಿಲನ್ನು ತೂಗುತ್ತಾ ಯಶೋದೆಯು ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಮಲಗಿಸುತ್ತಾಳೆ . 

ರಾಗ : ಕೋಮಲ ರಿಷಭ  ಅಸಾವರಿ      ತಾಳ:   ಆಡಾ  ಚೌತಾಲ್ 

ಯೇ ಮಾ ಕೌನ್ ಜೋಗೀ ಆಯಾ 
ನಜರ್ ಜೋ ಲಾಗೀ ಮೇರಾ ತೋ  ಕಾನ್ಹಾ ರೋವೆ ।

ಘರ್ ಘರ್ ಜಸೋದಾ ಲಿಯೇ ಫಿರತ್ ಹೇ 
ನಾ ದೂಧ್ ಪೀವೆ ನಾ ಸೋವೆ ।।


ಎಲ್ಲ ತಾಯಂದಿರಿಗೆ ಇರುವಂತೆ ಯಶೋದೆಗೂ ತನ್ನ ಮಗುವಿನ ಬಗೆಗೆ ಎಲ್ಲಿಲ್ಲದ ಕಳಕಳಿ. ಶಿವನು  ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಜೋಗಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಂದು ಭೇಟಿಯಾಗಿ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. ಜೋಗಿಯು ಹೋದ ಬಳಿಕ ಬಾಲಕೃಷ್ಣನು ಹೆದರಿಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ. ಮಂಕಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಸತತವಾಗಿ ಅಳುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಮಲಗಲು ನಿರಾಕರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಹಾಲನ್ನು ಸೇವಿಸಲೂ ಒಲ್ಲೆನೆನ್ನುತ್ತಾನೆ. ಆತನಿಗೆ ಆ ಜೋಗಿಯದೇ ದೃಷ್ಟಿಯಾಗಿರಬೇಕು ಎಂದು ಯಶೋದಾ ಮಾತೆಯು ಗೋಕುಲದ ಮನೆಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನ್ನು ಹೊತ್ತೊಯ್ದು ಹೇಳುತ್ತಿರುವ ಸನ್ನಿವೇಶವನ್ನು ಉಸ್ತಾದ್ ಬಡೇ ಗುಲಾಂ ಅಲಿ ಖಾನ್ ಸಾಹೇಬರು ಇಲ್ಲಿ ಸುಂದರವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. 

ರಾಗ: ಶ್ಯಾಮ್ ಕಲ್ಯಾಣ್  ತಾಳ :   ತೀನ್  ತಾಲ್ 

ಝೂಲತ ಗೋಪಾಲ ಹೋ ಪಲನಾ 
ಘು೦ಘರಿ  ಲಲ್ ಕೆ ಲಲ್ ಕೇ  ಕಪೋಲ ಭಾಲ್  ಹೋ ಪಲನಾ ।

ಬಾಲ ಮುಕುಂದ ಆನಂದ ಕಂದ 
ಪುನಿ ಪುನಿ ಮಲಕೆ ಕಿಲಕೆ "ಪ್ರಣವೇಶ" ನಂದ ಲಾಲ್  ಹೋ ಪಲನಾ ।।


ಬಾಲ ಕೃಷ್ಣನು  ಜೋಕಾಲಿ ಆಡುವ ಪರಿ ಇಲ್ಲಿದೆ. ಕೃಷ್ಣನ ಗುಂಗುರು ಕೂದಲು ಜೋಕಾಲಿ ಆಟದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹಣೆ ಮತ್ತು ಗಲ್ಲಗಳ ಮೇಲೆ ನಲಿದಾಡುತ್ತಿವೆ. ಹೀಗಿರುವಾಗ ಕೃಷ್ಣನು ನಸುನಗುತ್ತಾ ಕೇಕೆ ಹಾಕುತ್ತಾ ಇನ್ನೂ ಜೋರಾಗಿ ಜೋಕಾಲಿ ಆಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ . 

೨. ಬಾಲಕೃಷ್ಣನ ಲೀಲೆಗಳು 

ರಾಗ: ಶ್ಯಾಮ್ ಕಲ್ಯಾಣ್       ತಾಳ: ಏಕ್ ತಾಲ್

ಬೇಲಾ ಹೋ ಸಾಂಝ ಕೀ  
ಸುಖದ್ ಸುಹಾವನೋ
ಭಯೋ ರೀ ಆಲೀ ಆಜ್ ತೋ  ।

ಅಚಾನಕ್ ಆಯೇ ಶ್ಯಾಮ್  
ಬರಜೋರಿ ಅಚರಾ ಥಾಮ್ 
ಸರಬಸ್ ಲಯ್ "ರಾಮರಂಗ್"
ಚಲೇ ಜಗಾಯೆ ಬಾಲ್ ಕೋ ।।

ಗೋಕುಲದ ಸ್ತ್ರೀಯರಿಗೆ ಸಂಜೆಯ ಹೊತ್ತು ತುಂಬಾ ಸುಂದರವಾಗಿ ಕಾಣಹತ್ತಿದೆ. ಕಾರಣವಿಷ್ಟೇ.  "ಪ್ರತಿದಿನ ಸಂಜೆಯ ಸುಂದರ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನು ಅಚಾನಕ್ಕಾಗಿ ತಮ್ಮ ಮನೆಗಳಿಗೆ ನುಗ್ಗಿ ತನ್ನ ಯಾವತ್ತಿನ ತುಂಟಾಟದ ವಿವಿಧ ನಮೂನೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಿ, ಧಾ೦ಧಲೆ ಎಬ್ಬಿಸಿ ಇನ್ನೇನು ಹೊರನಡೆಯುತ್ತಿದಂತೆ ತಮ್ಮ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಶಾಂತವಾಗಿ ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿರುವ ಹಸುಗೂಸುಗಳನ್ನು ಎಬ್ಬಿಸಿ ಕಾಲು   ಕೀಳುತ್ತಾನೆ ". ಪರಮಾತ್ಮನ ಈ ಲೀಲೆಯು ಯಾರಿಗೆ ತಾನೇ ಇಷ್ಟವಾಗದು ? 


ರಾಗ: ಸೋಹನಿ        ತಾಳ:  ತೀನ್  ತಾಲ್

ಏರೀ ಏ ಯಶೋದಾ ತೋಸೆ ಕರೂಂಗೀ ಲರಾಯೀ 
ತುಮ್ ಹರೇ ಕುಂ ವರ್ ನೇ ಧೂಮ್ ಮಚಾಯೀ ।

ಕಾಹು ಕೆ ಸರ್ ಸೇ ಮಟಕಿಯಾ ಛೀನೀ 
ಕಾಹುಕೇ ಸರ್ ಸೇ ಮಟಕಿಯಾ ಡುರ್ ಕಾಯೀ 
ಬಾಟ್ ಚಲತ್ ಮೋಹೇ ಛೇಡತ್  ಸಾಂವರ್ 
ಚಾ೦ದ್ ಹಸೇ ಔರ್ ಬೃಜ್ ಕೀ ಲುಗಾಯೀ ।।

ಗೋಪಿಯರು ಕೃಷ್ಣನ ತುಂಟಾಟಗಳನ್ನು ಸಹಿಸುತ್ತಲೇ ಇದ್ದರೂ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸಹನ ಶಕ್ತಿಯ ಎಲ್ಲೆ  ಮೀರಿದಾಗ ಯಶೋದೆಯನ್ನು ತರಾಟೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಕೃಷ್ಣನು ತಮ್ಮ ನೀರಿನ ಮಡಕೆಗಳನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಂಡು ,ಕೆಲವರ ಮಡಕೆಗಳನ್ನು ಒಡೆದು ,ತಮ್ಮನ್ನು ಛೇಡಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ಗೋಕುಲದ ಜನರು ಇದನ್ನು ಕಂಡು ಆನಂದ ಪಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ದೂರುತ್ತಾರೆ. 

ರಾಗ: ದೇಸ್        ತಾಳ: ರೂಪಕ್  

ನಿರತತ್ ಶ್ಯಾಮ್ ಆಜ್ ನಟವರ್ ಭೇಷ್  
ಮುರಲೀ ಕರ್ ಧಾರೆ ।

ನಿರತತ್ ಗಾವೇ ಕಾಲಿಯಾ ಫನ್ ಪೇ 
"ರಾಮರ೦ಗ್" ಉಮಂಗೀ ತಾತಾ ಥೈಯ್ಯಾ ಕರೇ  ।।

ಕೃಷ್ಣನ ಬಾಲಲೀಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಕಾಳಿಂಗ ಮರ್ದನದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನು ದೈತ್ಯ ಕಾಳಿಂಗನ ಹೆಡೆಯನ್ನೇರಿ ನರ್ತಿಸಿದ ವಿಚಾರವನ್ನು ಈ ಕವನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. 

೩. ಕೃಷ್ಣನ   ಯೌವನ 

ಕವಿಯು ರಾಧಾ ಕೃಷ್ಣರನ್ನು ಜೊತೆಯಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಾನೆ. 

ರಾಗ: ಮುಲ್ತಾನೀ  ತಾಳ: ಆಡಾ ಚೌತಾಲ್  

ಗೋಕುಲ್ ಗಾಂವ್ ಕೇ ಛೋರಾ 
ಬರಸಾನೇ ಕೀ  ನಾರೀ ರೇ ।

ಇನ್ ದೋಉನ್ ಮನ್ ಮೋಹ್ ಲಿಯೋ ಹೇ 
ರಹೇ "ಸದಾರಂಗ್" ನಿಹಾರ್ ರೇ ।।

ಗೋಕುಲದ ಹುಡುಗನಾದ  ಕೃಷ್ಣ  ಮತ್ತು ಬರ್ಸಾನಾ ಎಂಬ ಊರಿನ ಹುಡುಗಿಯಾದ  ರಾಧೆ - ಇವರಿಬ್ಬರನ್ನು ಜತೆಯಾಗಿ ಕಂಡು ಕವಿಗೆ (ಸದಾರಂಗ್) ಮನಸ್ಸು ತುಂಬಿ ಬಂತು. 

ರಾಗ: ಜೋನ್ ಪುರೀ        ತಾಳ : ಏಕ್ ತಾಲ್ 

ಮೋರೆ  ಮಂದಿರ್ ಶ್ಯಾಮ್ ಆಯೆ 
ಸಪನೇ ನಿಶಿ ದರಶ್ ಪಾಯೇ 
ರಾಧಾ ಸಂಗ್ ಹಸತ್ ಬೋಲತ್ 
ಜಮುನಾ ಜಲ ಡಗ್ ಮಗಾಯೇ  ।

"ದೀನ್" ದೇಖಿ ಪುಲಕಿತ್ ಮನ್ 
ಧಾಯೇ ಧೋಯ್ ಜುಗಲ್ ಚರನ್ 
ಕರ್ ಆರತಿ ಆನಂದ್ ಭರೇ 
ಗಾಯೇ ಗಾಯೇ ನಾಚೆ ನಾಚೆ  ।।

ಕವಿಯ ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ರಾಧೆಯ ಜತೆ ಕೃಷ್ಣ ನಗುತ್ತಾ ಸರಸವಾಡುತ್ತ ಯಮುನಾ ನದಿಯಲ್ಲಿ  ಜಲ ತರಂಗ ಗಳನ್ನು ಎಬ್ಬಿಸುವ ಪ್ರಸಂಗ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಅವರಿಬ್ಬರನ್ನು ಕಂಡ ಕವಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಹರ್ಷವಾಗಿ, ಅವರಿಬ್ಬರ ಚರಣಗಳನ್ನು ತೊಳೆದು, ಆರತಿ ಮಾಡಿ, ಹಾಡಿ ನರ್ತಿಸುತ್ತಾನೆ.   

ರಾಗ : ರಾಗೇಶ್ರೀ    ತಾಳ: ತೀನ್  ತಾಲ್ 

ಜಾನೇ ದೇ ಜಾನೇ ದೇ ಸಖೀ ಜಾನೇ ದೇ 
ಮೋಹನ್ ಯಾದ್ ಕರೇ ಜಾನೇ ದೇ ।

ಮನ್ ಮೋಹನ್ ಕೀ ಪ್ರೀತ್ ಹೀ ನ್ಯಾರೀ 
ಮನ್ ಕೋ ಲುಭಾವತ್  ಸುಖದ್  ಕರೇ  ಜಾನೇ ದೇ ।।

ರಾಧೆಯು ತನ್ನ ಸಖಿಯರಲ್ಲಿ "ಮನಮೋಹನ ಕೃಷ್ಣನ ಪ್ರೀತಿಯು ತನ್ನ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಆಪಾರ ಸುಖವನ್ನು ನೀಡುವುದು. ತನ್ನ ಪ್ರಿಯತಮ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಿ " ಎಂದು  ಈ ಪರಿಯಾಗಿ ವಿನಂತಿಸುತ್ತಾಳೆ. 

ರಾಗ : ತಿಲಕ್  ಕಾಮೋದ್     ತಾಳ:  ಜತ್   

ದೇಖೋ ಸಖೀ ಶ್ಯಾಮ್ ನಿಠುರ್ ನಾಹೀ ಮಾನತ್ 
ಕರತ್  ಠಿಠೋರೀ ಕಾನ್ಹಾ ರೋಕತ್ ಮಗ್  ಚಲತ್ । 

ಜಮುನಾ ತಟ ಪರ್  ಬನ್ಸೀ  ಬಜಾವತ್ 
"ದೀನ್" ಕೆ ತನ್ ಮನ್  ಸಬ್ ಅಕುಲಾವತ್ 
ಘರ್ ಆ೦ಗನ್ ಮೋಹೇ ಕಛು ನಾ ಸುಹಾವತ್ ।।

ಇದು ಒಂದು ಠುಮ್ರಿ.   ರಾಧೆಯು ತನ್ನ ಸಖಿಯರಲ್ಲಿ " ಯಮುನೆಯ ದಡದಲ್ಲಿ ತೇಲಿ ಬರುತ್ತಿರುವ ಮುರಳಿನಾದವು ಮತ್ತು ಮುರಳೀಧರನ ಸುಂದರ ಸರಸ ಲೀಲೆಗಳು ನನ್ನ ಹೃದಯವನ್ನು ಆವರಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಬೇರಾವುದರ ಪರಿವೆಯೂ ನನಗಿಲ್ಲ " ಎಂದು ಭಾವಪರವಶಳಾಗಿ ನುಡಿಯುತ್ತಾಳೆ .
ರಾಗ : ದೇವ  ಗಾಂಧಾರ್   ತಾಳ: ತೀನ್  ತಾಲ್
ಬರಜೋರಿ ನಾ  ಕರೋರೆ ಏ ಕಾನ್ಹಾಯೀ 
ಜಮುನಾ ಕೆ ಘಾಟ್ ಪನಿಯಾ ಜೋ ಭರನ್ 
ಗಗರ್  ಮೋರೀ ಗಿರಾಯೀ ಮೋಸೇ  ಕರ್ ಕೇ  ಲರಾಯೀ ।

"ಮನ್ ರಂಗ್"  ಹೋ  ತುಮ ಢೀಟ್ ಲಂಗರ್ ವಾ 
ವಹೀ ರಹೋ ಜಹಾಂ ರೈನ್ ಬಿರಮಾಯೀ   
ಮೋಸೇ ಕರ್ ಕೇ ಲರಾಯೀ  ।।

ರಾಧಾ ಕೃಷ್ಣರ ಹುಸಿಮುನಿಸಿನ ವರ್ಣನೆ ಇಲ್ಲಿದೆ. ರಾಧೆಯು ಕೃಷ್ಣನಲ್ಲಿ "ನನ್ನನ್ನು ಛೇಡಿಸಬೇಡ, ಯಮುನೆಯ ತೀರದಲ್ಲಿ ನೀರು ತುಂಬುತ್ತಿರುವ ನನ್ನ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಿ ಬರಬೇಡ, ಜಗಳವಾಡಬೇಡ. ನಿನ್ನೆ ರಾತ್ರಿಯನ್ನು ನೀನು ಎಲ್ಲಿ ಕಳೆದಿದ್ದೀಯ ಅಲ್ಲಿಯೇ  ಇರು. ನನ್ನ ಬಳಿ ಬರಬೇಡ." ಎಂದು ಕೋಪಗೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ. 

ರಾಗ : ಪೂರಿಯಾ ಕಲ್ಯಾಣ್       ತಾಳ: ತೀನ್  ತಾಲ್ 

ಇತನೀ ಬಿನತೀ ಮೋರೀ ಮಾನ್ ಶಾಮ್ ಜೀ 
ಪನ್ ಘಟ್ ಪೇ ಮೋಹೇ ಛೇಡೊ ನಾ ಛೇಡೊ ನಾ।

ದೇಖತ್ ಹೇ ಸಬ್ ಬ್ರಿಜ್ ಕೇ ಲುಗವಾ 
ಜಾಕೇ ಕಹೇಂಗೇ ಘರ್ ಘರ್ ವಾ ।।

"ನೀರು ತುಂಬುವ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮನ್ನು ಛೇಡಿಸಬೇಡ. ಬ್ರ೦ದಾವನದ ಜನರೆಲ್ಲಾ ನಮ್ಮನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾರೆ. ಮನೆಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ" ಎಂದು ಗೋಪಿಕೆಯರೆಲ್ಲ ಕೃಷ್ಣನಲ್ಲಿ ವಿನಂತಿಸಿ ಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಅವರೆಲ್ಲರ ಮನದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನು ತಮ್ಮನ್ನು  ಛೇಡಿಸಲಿ ಎಂದೇ ಬಯಕೆಯಿದೆ. ಆದರೂ ಜನರು ಏನೆಂದು ಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ ಎಂಬ ಆತಂಕವೂ ಇದೆ.  ಕೃಷ್ಣನ ಒಡನಾಟವೇ ಅಂಥದ್ದು. 

೪. ಸಂಗೀತಗಾರ ಕೃಷ್ಣ 

ಬೃಂದಾವನೀ ಸಾರಂಗದಲ್ಲಿ ನಿಬದ್ಧವಾಗಿರುವ ಈ ರಚನೆಗಳು  ಕೃಷ್ಣನ  ವೇಣುವಾದನದ ನಿಪುಣತೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿಯುತ್ತದೆ. 

ರಾಗ : ಬೃಂದಾವನೀ  ತಾಳ : ತೀನ್ ತಾಲ್ 

ಮಧುರ್ ಧುನ್ ಬಾಜೇ ಬಾಜೇ ರೀ  ಕಿತ 
ಸುನ್ ಸುನ್ ಜಿಯಾ ಅಕುಲಾತ್ ಆಜ್ ಸಖಿ ।

ಯಹ್ ಮುರಲೀ  ಬೈರನ್ ಭಯೀ  ಹಮ್ ರೀ 
ಅಧರನ್ ಬೈಠಿ ಸತಾವತ್  ಸಬ್  ಹೀ 
"ರಾಮ್ ರಂಗ" ಬಸೀ ಬೋದೂ ಬರ ಸಖೀ  ।।

ಕೃಷ್ಣನ ಕೊಳಲಿನ ನಾದವು ಮಧುರವಾಗಿದೆ. ಆತನ ತುಟಿಯ ಮೇಲಿರುವ ಕೊಳಲಿನ ನಾದವು ತನ್ನ ಇಂಪಾದ ಧ್ವನಿಯಿಂದ ಎಲ್ಲರನ್ನು ಸತಾಯಿಸುತ್ತಿದೆ. 

ರಾಗ : ಬೃಂದಾವನೀ  ತಾಳ: ಮಠ್ಯ 

ನಾದ ಮುರಳೀಧರ ಗೋಪೀ ಮನೋಹರ 
ಬನ ಬನ ಸುಂದರ್ ಖೇಲತ್ ರಾಧೇ ।

ಬಛರನ್ ಚರಾವತ್ ಬನ ಬನ ಆವತ್ 
ತಾನನ  ತಾನನ  ತಾನ ಸುನಾವೇ ।।

ಕೃಷ್ಣನು ಅತ್ಯಂತ ಮನೋಹರವಾದ ವೇಣುವಾದಕ. ಆತನ ವೇಣುವಾದನವು ನಾದವೇ ಮೂರ್ತಿವೆತ್ತಂತೆ.  ಅರಣ್ಯಗಳು, ಗೋಕುಲದ ಗೋವುಗಳು, ರಾಧೆ ಮತ್ತು ಗೋಪಿಯರು  ಈ ಅದ್ಭುತ  ಕೊಳಲು ವಾದನದ ಆಸ್ವಾದಕರು. 

೫.  ಹೋಳಿಯ ರಂಗು

ಕೃಷ್ಣನ ಜೀವನದ ರಸಮಯ ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು  ಹೋಳಿ ಹಬ್ಬದ ಆಚರಣೆ ಮತ್ತು ಸಂಭ್ರಮ ಇಲ್ಲಿದೆ . 

ರಾಗ: ಭೀಮ್ ಪಲಾಸಿ  ತಾಳ : ತೀನ್ ತಾಲ್ 

ಮಲತ  ಹೇ ಗುಲಾಲ್ ಲಾಲ್ ಹೋರೀ ಮೇ
ನಾ ಮಾನೇ ಬರ ಜೋರೀ ಕ ರ್ ಪ ಕ ರ ತ್  ಹೇ ।

ತಕ್ ತಕ್ ಮಾರತ್  ಹೇ ಪಿಚ್ಕಾರೀ 
ಚೂನರ್ ಮೋರೀ ಭೀಗೀ ಸಾರೀ 
ಉಡತ್  ಗುಲಾಲ್ ಲಾಲ್ ಭಯೇ ಬಾದರ್ 
ರಂಗ್ ಕೀ ಫುಹಾರ್ ಪರತ್ ಹೇ ।।

ಹೋಳಿ ಹಬ್ಬದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನು ಗೋಪಿಕೆಯರ ಮೇಲೆ ಗುಲಾಬಿ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಎರಚುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಗೋಪಿಯರು ಒಲ್ಲೆನೆಂದರೂ ಕೇಳದೆ ಅವರ ಸೀರೆ ಸೆರಗುಗಳನ್ನು ಪಿಚಕಾರಿಯ ಬಣ್ಣದ ನೀರಿನಿಂದ ತೋಯಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ವರ್ಣಗಳ ಅಬ್ಬರದಿಂದ ಆಕಾಶವೂ ಕೆಂಪಾದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದೆ. 

ಧಮಾರ್ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಒಂದು ರಚನೆ.  

ರಾಗ: ಗೋರಖ್      ತಾಳ : ಧಮಾರ್ 

ಅಬೀರ್ ಗುಲಾಲ್ ಛಾಯೋ ಹೇ ರೀ 
ಚಹೂ ದಿಸ್ ಅಂಬರ್ ಮೇ।

ಕುಂಕುಮ್ ಕೀ ಕೀಚ್ ಮಚೀ  ಹೇ 
ಬ್ರಿಜ್ ಕೀ ಡಗರ್ ಡಗರ್ ಮೇ ।।

ಮಥುರೆಯ ಗಲ್ಲಿ ಗಲ್ಲಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೋಳಿಯ ಸಡಗರವು ಆಗಸವನ್ನು ವರ್ಣಮಯವಾಗಿಸಿತು. 

ರಾಗ : ಬಸಂತ್          ತಾಳ: ತೀನ್  ತಾಲ್ 

ಫಗವಾ ಬ್ರಜ್ ದೇಖನ ಕೋ ಚಲೋ ರೀ 
ಫಗವೆ ಮೇ ಮಿಲೇಂಗೆ ಕುಂವರ್ ಕಾನ್ಹಾಯೀ 
ಜಹಾ೦ ಬಾಟ್ ಚಲತ್ ಬೋಲೇ ಕಗವಾ ।

ಆಯೀ ಬಹಾರ್ ಸಕಲ ಬನ ಫೂಲೇ 
ರಸೀಲೇ ಲಾಲ್ ಕೋ ಲೇ ಅಗವಾ ।।

ಹೋಳಿಯನ್ನು ಆಸ್ವಾದಿಸಬೇಕೆಂದರೆ ನೀವು ಮಥುರೆಗೇ  ಹೋಗಬೇಕು. ಅಲ್ಲಿ ಹೋದಲ್ಲಿ ನಿಮಗೆ ಕೃಷ್ಣನ ದರ್ಶನವಾದೀತು ಎಂದು ಕಾಗೆಯು ಶುಭಶಕುನವನ್ನು ನುಡಿಯುತ್ತಿದೆ. ವನವೆಲ್ಲ ಚಿಗುರುವ ಈ ವಸಂತ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡು ಹೋಗಿ ಹೋಳಿ ಆಡೋಣ ಎಂದು ನಾಯಿಕೆಯು ಆಶಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. 

೬. ದ್ವಾರಕೆಗೆ ಪಯಣ 

ರಾಗ: ತಿಲಂಗ್     ತಾಳ:  ಜತ್   

ಮೋರೀ ಸುಧ ಬಿಸರಾಯೀ  
ನಂದ ದುಲ್ಹಾರೇ  ।

ಆಪ್ ತೋ ಜಾಯೇ ದ್ವಾರಿಕಾ ಮೇ ಛಾಯೇ 
ಹಮ್ ಕಾ ಜೋಗ್ ಪಠಾಯೇ ।।

ಮುಂದೆ ಕೃಷ್ಣನು ಮಥುರೆಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ದ್ವಾರಕೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ರಾಜ್ಯಭಾರವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಕೃಷ್ಣನ ವಿರಹದಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲಿತರಾದ ಗೋಪಿಕೆಯರ ಮನಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಈ ಠುಮ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ.  
"ನಮ್ಮ ನೆಮ್ಮದಿಯನ್ನು ನೀನು ನಿನ್ನೊಂದಿಗೆ ದ್ವಾರಕೆಗೆ ಹೊತ್ತೊಯ್ದಿದ್ದೀಯಾ. ಅಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯವಾಳುತ್ತಿರುವ ನೀನು ನಮ್ಮನ್ನೆಲ್ಲ ಜೋಗಿನಿಯರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದ್ದೀಯಾ" ಎಂದು ದುಃಖಿಸುತ್ತಾರೆ. 

೭. ಭಕ್ತರ ದೃಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣ 

ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನ ಪರಮ ಭಕ್ತೆಯಾದ ಮೀರಾ ಬಾಯಿಯ ಭಜನೆಗಳು ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ. 

ರಾಗ: ಪೂರ್ವಿ  ತಾಳ: ಆಧಾ 

ಮಾಯೀ ಮೋರೆ ನೈನನ್ ಬಾನ್ ಪರೀ ರೀ 
ಜಾದಿನ್ ನೈನಾ ಶ್ಯಾಮ್ ನಾ ದೇಖೂಂ  
ಬಿಸರತ್ ನಾಹೀ ಘರೀ ರೀ  ।

ಚಿತ್  ಮೇ ಬಸ್ ಗಯೀ ಸಾ೦ವರೀ ಸೂರತ್ 
ಉತರೇ ನಾಹೀ ಧರೀ ರೀ 
"ಮೀರಾ" ಹರೀ ಕೇ ಹಾಥ್  ಬಿಕಾನೀ 
ಸರಬಸ್ ದೇನೀ  ಬರೀ ರೀ ।।

ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ನೋಡದೆ ಕಣ್ಣುಗಳಿಗೆ ಬಾಣ ಬಿದ್ದಂತಾಗಿದೆ, ಸಮಯವೂ ಯುಗಗಳಂತೆ ಕಳೆಯುತ್ತಿದೆ. ಆತನ ಸ್ವರೂಪವು ತನ್ನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಅಚ್ಚಳಿಯದೆ ನಿಂತಿದೆ ಎಂದು ಪರಮಭಕ್ತೆ ಮೀರಾಬಾಯಿ ತನ್ನ 
ಭಜನೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಹೇಳುತ್ತಾಳೆ  . 

ಆಕೆ ತನ್ನ ಇನ್ನೊಂದು ಭಜನೆಯಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನ ಬರುವಿಕೆಗಾಗಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ.  

ರಾಗ : ಭೈರವಿ    ತಾಳ : ಭಜನ್ ತಾಲ್ 
ಕೋಯೀ ಕಹಿಯೋ ರೇ ಪ್ರಭು ಆವನ್ ಕೀ  
ಆವನ್ ಕೀ ಮನ್ ಭಾವನ್ ಕೀ  ।

ಆಪ್ ನಾ ಆವೇ ಲಿಖ್ ನಹೀ ಭೇಜೇ 
ಬಾನ್ ಪರೇ ಲಲ್ಚಾವನ್ ಕೀ ।।

ಏ ದೋ  ನೈನಾ ಕಹಾ ನಹೀ ಮಾನೆ 
ನದಿಯಾ ಬಹೆ ಜೈಸೇ ಸಾವನ್ ಕೀ ।।

"ಮೀರಾ" ಕಹೇ  ಪ್ರಭು ಕಬ್  ರೇ ಮಿಲೋಗೆ 
ಚೇರಿ  ಭಯೀ  ತೇರೇ  ದಾಮನ್  ಕೀ  ।।

ಮೀರಾಬಾಯಿಯು ಈ ಭಜನೆಯ ಮೂಲಕ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಪ್ರೇಮದಿಂದ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಲು ವಿನಂತಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಕೃಷ್ಣನು ಬಂದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ತುಂಬಾ ಸಂತಸವಾಗುವುದು. ಆದರೆ ಕೃಷ್ಣನು ಬರಲೂ ಇಲ್ಲ. ತಾನು ಬರುತ್ತೇನೆ ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನೂ ಕಳುಹಿಸಿಲ್ಲ. ಈ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಮೀರಾಬಾಯಿಯು ದುಃಖದಿಂದ ಅಳುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಇಷ್ಟು ಹತಾಶೆಗೆ ಒಳಗಾಗಿದ್ದರೂ ಆಕೆಗೆ ಕೃಷ್ಣ ಮುಂದೊಂದು ದಿನ ತನಗೆ ದರ್ಶನವನ್ನು ಕೊಟ್ಟು ತನ್ನ ಬಳಿ ವಿರಮಿಸುವ ಸೌಭಾಗ್ಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾನೆ ಎಂಬ ಆಶಾವಾದವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾಳೆ. ಇದು ಆಕೆಯ ಕೃಷ್ಣ ಭಕ್ತಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿ. 

( ಈ ಲೇಖನವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವಲ್ಲಿ ಪೂರಕ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸಿದ  ಪಂ. ಕುಲದೀಪ್ ಡೋಂಗ್ರೆಯವರಿಗೆ ಆಭಾರಿ ) 

ಗ್ರಂಥ ಋಣ :
೧.ಅಭಿನವ ಗೀತಾಂಜಲಿ - ಪಂಡಿತ್ ರಾಮಶ್ರೇಯ ಝಾ  "ರಾಮರಂಗ"
೨. ಕ್ರಮಿಕ್ ಪುಸ್ತಕ ಮಾಲಿಕಾ -ಪಂಡಿತ್ ವಿಷ್ಣು ನಾರಾಯಣ ಭಾತಖಂಡೆ 
೩. ಸಂಗೀತಾಂಜಲಿ - ಪಂಡಿತ್ ಓಂಕಾರ್ ನಾಥ್ ಠಾಕೂರ್ 


ವಿಜಯವಾಣಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿತ


Saturday, August 5, 2017

ಹಿಮಾಲಯ ಚಾರಣ- ಖಾಲಿಯಾ ಟಾಪ್



 ಚಿಕ್ಕಂದಿನಿಂದಲೂ ನನಗೆ ಹಿಮಾಲಯವೆಂದರೆ ಕೌತುಕ ಭರಿತ ಬೆರಗು. ಶಾಲಾ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲಿ, ಪುರಾಣ ಕಥೆಗಳಲ್ಲಿ ,ಕಾವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಮಾಲಯದ ಬಗ್ಗೆ ಓದುವಾಗ ಹಿಮಾಲಯ ಹೇಗಿರಬಹುದು ಎಂದು ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ.  ಹಿಮಾಲಯ ಚಾರಣವೆಂದರೆ ಎವರೆಸ್ಟ್ ಏರುವುದು ಎಂದೇ ನನ್ನ ಗಟ್ಟಿ ನಂಬಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು.   ನನ್ನ ಮಿತ್ರ ವರ್ಗದ ಹಲವಾರು ಹಿಮಾಲಯದ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಚಾರಣ ಮಾಡಿದುದನ್ನು ಕಥೆಯಂತೆ ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದೆ. ಹಿಮಾಲಯ ಅಷ್ಟೊಂದು ವಿಶಾಲವಾಗಿದೆ, ಅಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಗಳು ಇವೆ .ಜನರು ಅಲ್ಲಿ ವಾಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಅಂತೆಲ್ಲ ವಿಚಾರಗಳು ನನ್ನಲ್ಲಿ  ಕನಸಿನ ಲೋಕವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಿದ್ದವು.  ಹೀಗಿರುವಾಗ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ನನಗೂ ಹಿಮಾಲಯದಲ್ಲಿ ಚಾರಣ ಮಾಡುವ ಅವಕಾಶ ಒದಗಿ ಬಂದಿತು .ಯೂತ್ ಹಾಸ್ಟೆಲ್ ಆರ್ಗನೈಜೇಷನ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾದವರು ಹಲವಾರು ಹಿಮಾಲಯ ಚಾರಣ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ.  ಅಂತಹ ಒಂದು ಚಾರಣವಾದ ಖಾಲಿಯಾ ಟಾಪ್ ಗೆ ನಾನು ಹೆಸರು ನೋಂದಾಯಿಸಿದೆ.

ಪೂರ್ವ ತಯಾರಿ

ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಚಾರಣ ಮಾಡಲು ಬೇಕಾದ ಮೊದಲ ತಯಾರಿ ಫಿಸಿಕಲ್ ಫಿಟ್ನೆಸ್ .ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ ೧೦,೦೦ ೦ ಅಡಿಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಯುವಿನ ಒತ್ತಡ ಕಡಿಮೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಚಾರಣ ಮಾಡಲು ನಮ್ಮ ಶರೀರ ಶಕ್ತಿಯುತವಾಗಿರಬೇಕು. ಚಾರಣಕ್ಕೆ ಎರಡು ತಿಂಗಳು ಇರುವಾಗಿನಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಐದು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ನಂತೆ ವಾಕಿಂಗ್ ಮಾಡುವ ಗುರಿ ಇರಿಸಿಕೊಂಡೆ.   ಜತೆಗೆ ಪ್ರಾಣಾಯಾಮವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದೆ . ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಲಿಫ್ಟಿನ ಬದಲಾಗಿ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದೆ .  ಆಹಾರದ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಸರಿಯಾದ ಗಮನ ಹರಿಸಿದೆ. ಚಾರಣಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ಮೆಡಿಕಲ್ ಸರ್ಟಿಫಿಕೇಟನ್ನು ಪಡೆದದ್ದು ಆಯಿತು .ಅಂತೂ ಚಾರಣದ ದಿನ ಬಂದೇ ಬಿಟ್ಟಿತು!

ತಲುಪುವುದು ಹೇಗೆ ?

ಉತ್ತರಾಖಂಡ ರಾಜ್ಯ ದೇವಭೂಮಿ ಎಂದೇ ಖ್ಯಾತವಾಗಿದೆ.  ಹಿಮಾಲಯದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಈ ರಾಜ್ಯ ಪ್ರಕೃತಿ ಸಂಪತ್ತಿನ ಗಣಿ .ಪೈನ್ ಮರಗಳ ಕಾಡು, ಹಿಮಾಲಯದ ಗಿರಿ ಶಿಖರಗಳು, ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕಾಣಸಿಗುವ ಝರಿಗಳು ಜಲಪಾತಗಳು ವೇಗವಾಗಿ ಹರಿಯುವ ನದಿಗಳು ಒಂದೇ ಎರಡೇ ಪ್ರಕೃತಿ ಮಾತೆಯ ಸುಂದರ ರೂಪವೇ ಇಲ್ಲಿ ಮೂರ್ತಿವೆತ್ತಂತೆ ಇದೆ .ನನ್ನ ಚಾರಣ ಪ್ರದೇಶ ಇರುವುದು  ಪಿತ್ತೊರಗರ  ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮುನ್ಶಿಯಾರಿ ಎಂಬ ಊರಿನ ಬಳಿ .  ದೆಹಲಿಯಿಂದ ಕಾಠ್ ಗೋದಾಮಿನ ತನಕ ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಮುನ್ಶಿಯಾರಿ ತಲುಪಲು ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ ವ್ಯಾನ್ ಅಥವಾ ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೋಗಬೇಕು.  ನಮ್ಮ ಚಾರಣ ತಂಡ  ಅಲ್ಲಿಂದ ವ್ಯಾನಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದೆವು. ಕಾಠ್  ಗೋದಾಮ  ನಿಂದ   ಮುನ್ಶಿಯಾರಿಗೆ ಇರುವ ದೂರ ಸುಮಾರು ಇನ್ನೂರ ಎಪ್ಪತ್ತೈದು  ಕಿಲೋ ಮೀಟರ್ ಗಳು.  ಅದು  ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶದ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಕಿರು ಹಾದಿ ಆದುದರಿಂದ ಪ್ರಯಾಣದ ಅವಧಿ ಸುಮಾರು ಹನ್ನೆರಡು ಗಂಟೆಗಳಷ್ಟು ಆಗಿರುತ್ತದೆ . ಈ ಪ್ರಯಾಣ ರುದ್ರ ರಮಣೀಯವೇ ಸರಿ. .ಹಿಮಾಲಯದ ಅದ್ಭುತ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಹಾದಿಯುದ್ದಕ್ಕೂ ಕಾಣಬಹುದು .ಈ ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಗಳು ಎಷ್ಟು ವಿಶಾಲವಾಗಿದೆ ಎಂದರೆ  ಅವುಗಳನ್ನು  ಒಂದು ಕ್ಯಾಮೆರಾದ  ಫ್ರೆಮಿ ನೊಳಗೆ  ಕಟ್ಟಿ ಹಾಕಲಾಗದು . ಪರ್ವತದ ಅಂಚಿನ ಕಿರು ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಂಚ ಮೈಮರೆತರೂ ದೇವ ಭೂಮಿಯಿಂದ ನೇರವಾಗಿ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶ ಸಿಗುವುದು ಗ್ಯಾರಂಟಿ .ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕಾಣಸಿಗುವ ಭೂಕುಸಿತ, ರಭಸವಾಗಿ ಹರಿಯುವ ನದಿಗಳು ಇವುಗಳೆಲ್ಲ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಭೀತಿಯನ್ನು ಉಂಟು ಮಾಡುತ್ತವೆ .ಅಂತೂ ಈ ಸುದೀರ್ಘ ಪ್ರಯಾಣದ ಬಳಿಕ ಮುನ್ಶಿಯಾರಿ ಬೇಸ್ ಕ್ಯಾಂಪ್ ತಲುಪಿದ್ದಾಯಿತು .  


ಚಾರಣಕ್ಕೆ ಮುನ್ನ :
ಮುನ್ಶಿಯಾರಿ ಕ್ಯಾಂಪ್ ನಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಕ ಪ್ರವೇಶ  ದಾಖಲಾತಿಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಮುಗಿಸಿದೆವು.   ಭಾರತದ ಹಲವಾರು ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಿಂದ ಬಂದ ಸಹ ಚಾರಣಿಗರ ಪರಿಚಯ ಮಾಡಿಕೊಂಡೆವು .ಅವರಲ್ಲಿ ಅನೇಕರು ಹಲವಾರು ಚಾರಣಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದಂತಹ ಅನುಭವಿಗಳು.ಕೆಲವರು ವರ್ಷ ಐವತ್ತು ಮೀರಿದರೂ ಇಪ್ಪತ್ತರ ಉತ್ಸಾಹಿಗಳು . ಅವರಲ್ಲೆಲ್ಲ ಮಾತಾಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ನನಗೂ ಹೊಸ ಹುರುಪು ಬಂತು.  ಮರುದಿನ ನಮ್ಮನ್ನು ಕಿರುವಿಹಾರಕ್ಕೆ  ಕರೆದೊಯ್ದರು.  ಎತ್ತರದ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಯುವಿನ ಒತ್ತಡ ಕಡಿಮೆ ಇರುವ ಕಾರಣ ನಮ್ಮ ದೇಹ ಅಲ್ಲಿಯ ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳಲು ಇದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಮುನ್ಶಿಯಾರಿಯಿಂದ  ಪಂಚ ಚೂಲಿ  ಶಿಖರಗಳ ಸಮೂಹ ಅದ್ಭುತವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಸ್ವಲ್ಪ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ ಏದುಸಿರು ಬರಲಾರಂಭಿಸಿತು . ನಡಿಗೆಯನ್ನು ನಿಧಾನ ಮಾಡಿ ಹತ್ತಲು ಆರಂಭಿಸಿದೆವು .ಅಲ್ಲಿಯೇ ಇರುವ ದೇವಿಯ ಮಂದಿರ ವೊಂದಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ ಬಳಿಕ ಬೇಸ್ ಕ್ಯಾಂಪಿಗೆ ಮರಳಿ ಬಂದು ,ಮರುದಿನದ ಚಾರಣಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸಿದೆವು . ಚಾರಣಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಾದಷ್ಟು ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಬ್ಯಾಕ್ ಪ್ಯಾಕ್ನಲ್ಲಿ ತುಂಬಿಸಿ ಉಳಿದೆಲ್ಲ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಬೇಸ್ ಕ್ಯಾಂಪಿನಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟು ನಿದ್ದೆ ಹೋದೆ .

ಚಾರಣ 
ಮರುದಿನ ಮುಂಜಾನೆ ೬ ಗಂಟೆ ಗೆ ನಿಗದಿತ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಚಾರಣ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು .ದಾರಿಯುದ್ದಕ್ಕೂ ಕಾಣಸಿಗುವ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಕಾಣುವಾಗ ಹಿಂದಿ ಚಲನಚಿತ್ರದ ಹಾಡು " ಯೇ  ಕೌನ್  ಚಿತ್ರ ಕಾರ್ ಹೇ " ನೆನಪಾಯಿತು .ಮೇ ತಿಂಗಳಿನ ಅವಧಿ ಯಾದ ಕಾರಣ ಹಿಮ ಇರಲಿಲ್ಲ . ಬರೀ ಗುಡ್ಡಗಳು .ಒಂದಾದ ಮೇಲೆ ಇನ್ನೊಂದು . ನಾವು ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಏರುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಪ್ರಕೃತಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಸುಂದರವಾಗಿ ಕಾಣತೊಡಗಿತ್ತು.  ಮೊದಲ ದಿನದ ಕ್ಯಾಂಪ್  ಮಾರ್ಟೋಲಿ ಎಂಬ  ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ .  ಜನವಸತಿ ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲದ ಕಡೆ ಹಿಮಾಲಯದ ಪರ್ವತ ವೊಂದರಲ್ಲಿ ರಾತ್ರಿ ಕಳೆಯುವುದು ಒಂದು ಅಪೂರ್ವ ಅನುಭವ. ಟಿವಿ ,ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ,ಕರೆಂಟು ಇವ್ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ .ಮೊಬೈಲಿನ ಗಂಟೆ   ಮೊಳಗುವುದೇ ಇಲ್ಲ . ಅಷ್ಟೊಂದು ವಿಶಾಲವಾದ  ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಮೇಯುವ ಕುರಿಗಳ ಗಂಟೆಗಳ ನಾದ, ಝರಿಗಳು ಹರಿಯುವ ಸದ್ದು  .ಅಚಾನಕ್ಕಾಗಿ ಸುರಿಯುವ ಮಳೆ .ದಿನವಿಡಿ ಟ್ರೆಕ್ಕಿಂಗ್ ಮಾಡಿ ದಣಿದ ದೇಹಕ್ಕೆ ಸ್ಲೀಪಿಂಗ್ ಬ್ಯಾಗ್ನೊಳಗೆ ನುಸುಳುತ್ತಿದ್ದ ಗಾಢ ನಿದ್ದೆ .ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ   ಟೆಂಟ್  ನಿಂದ  ಹೊರಬಂದು ಆಗಸದ ಕಡೆ ಕತ್ತು ಮಾಡಿದರೆ ಮೇಲುಗಡೆ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಛಾವಣಿ .  ಒಮ್ಮೆ ಹಿಮಾಲಯ ಚಾರಣಕ್ಕೆ ಹೋದವರು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಹೊಸ ಚಾರಣಗಳಿಗೆ ಹೋಗುವುದು ಇಂತಹ ದಿವ್ಯ  ಅನುಭವಕ್ಕೇ  ಇರಬೇಕು! 

ಚಾರಣದ ಮುಂದಿನ ಎರಡು  ದಿನ ನಾವು ಎತ್ತರಕ್ಕೆ, ಮತ್ತಷ್ಟು ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಚಾರಣ ಮಾಡುತ್ತಾ ಸಾಗಿದೆವು. ಕಲ್ಲು ಬಂಡೆಗಳ ಹಾದಿ. ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ತೊರೆಗಳು. ಸಣ್ಣ ಪುಟ್ಟ ಸಸ್ಯಗಳು, ಬಣ್ಣ ಬಣ್ಣದ ಪುಟಾಣಿ  ಹೂವುಗಳು ಇಂತಹ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವುದು ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಮುದವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.   ರೂಡ್ ಖನ್ ಮತ್ತು ತಂತಿ ಎಂಬ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡೆವು. ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಏರುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಗಾಳಿಯ ಒತ್ತಡ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವ ಕಾರಣ ಒಂದು ರೀತಿ ವಿಚಿತ್ರ ಅನುಭವವಾಗುತ್ತದೆ. ನಿಧಾನವಾಗಿ ಸಾಗುವುದು, ಹೆಚ್ಚು ನೀರು ಕುಡಿಯುವುದು ತುಂಬಾ ಅಗತ್ಯ. ಕಡೆಯ ದಿನ ನಾವು ತಲುಪಿದ್ದು ಖಾಲಿಯಾ ಟಾಪ್ ಎಂಬ ಹಚ್ಚ ಹಸುರಿನ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲಿನ ಪದೇಶಕ್ಕೆ. ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಗಳು. ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ ೧೨೦೦೦ ಅಡಿಗಳಷ್ಟು ಮೇಲಿರುವ ಇದು ಬಹಳ ಸುಂದರವಾಗಿದೆ. ಚಾರಣಿಗರೆಲ್ಲರಿಗೂ ಗಮ್ಯ ಸ್ಥಾನ ತಲುಪಿದುದಕ್ಕೆ ಆದ ಸಂತಸಕ್ಕೆ ಎಣೆಯೇ ಇಲ್ಲ! 


ಹಿಮಾಲಯದಲ್ಲಿ ಮಂಜು ಮುಸುಕುವಿಕೆ, ಮಳೆ ಯಾವ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಾದರೂ ಆಗಬಹುದು. ಖಾಲಿಯಾ ಟಾಪ್ ನಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮೆಗೆ ಮಂಜು ಮುಸುಕಿ , ೩-೪ ಅಡಿಗಳಷ್ಟು ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ವಸ್ತುವೂ ಕಾಣಿಸದಂತಾಯಿತು.  ಅಲ್ಲಿಂದ ಇಳಿದು ವಾಪಸು ಬರುವಾಗ ಒಮ್ಮೆಗೆ ಆಲಿಕಲ್ಲುಗಳ ಸುರಿ ಮಳೆ. ಊಹಿಸಲೂ ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆಯೇ ಹಿಮಾಲಯದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ. ಚಾರಣಿಗ ಎಲ್ಲದಕ್ಕೂ ಸಿಧ್ಧವಾಗಿಯೇ ಇರಬೇಕು. 

ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಈ ಚಾರಣವು  ನನ್ನಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಹುರುಪನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಿತು. ನನ್ನ ಕನಸಿನ ಹಿಮಾಲಯವನ್ನು , ಅಲ್ಲಿಯ ಜನಜೀವನವನ್ನೂ ಹತ್ತಿರದಿಂದ ನೋಡುವಂತಾಯಿತು. ಅಂತ ಪ್ರತಿಕೂಲ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲೂಕಷ್ಟಪಟ್ಟು  ಜೀವನ ಮಾಡುವ ಜನರ ಮನೋಸ್ಥೈರ್ಯಕ್ಕೆ ತಲೆಬಾಗಿದೆ. ಹಿಮಾಲಯ ಒಂದು ಅದ್ಭುತ ವಿಸ್ಮಯ. ಸೃಷ್ಟಿಯ ಸಮಸ್ತವನ್ನೂ ತನ್ನಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ತಲೆ ಎತ್ತಿ ನಿಂತಿರುವ ಹಿಮಾಲಯಕ್ಕೆ ನನ್ನ ಶರಣು. 


(ಉದಯವಾಣಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿತ)

Sunday, July 23, 2017

ಡ್ರಯ್ ಫ್ರುಟ್ ಲಡ್ಡು



ಬೇಕಾಗುವ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳು
ಬೀಜ ತೆಗೆದ ಖರ್ಜೂರ- ೧ ಲೋಟ
ಬಾದಾಮಿ - ೧/೨ ಲೋಟ
ಪಿಸ್ತಾ - ಕಾಲು ಲೋಟ
ಗೋಡಂಬಿ- ಕಾಲು ಲೋಟ
ಗಸಗಸೆ- ೨ ಚಮಚ
ತುಪ್ಪ-೫ ಚಮಚ
ಏಲಕ್ಕಿ ಪುಡಿ- ಚಿಟಿಕೆ 

ವಿಧಾನ:
೧.ಮೊದಲಿಗೆ ಖರ್ಜೂರವನ್ನು ಸಣ್ಣ ಚೂರುಗಳನ್ನಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸಿ, ಮಿಕ್ಸಿಯಲ್ಲಿ ನೀರು ಹಾಕದೆ ನುಣ್ಣಗೆ ರುಬ್ಬಿ. 
೨.ಬಾದಾಮಿ,ಪಿಸ್ತಾ,ಗೋಡಂಬಿ ಇವುಗಳನ್ನು ಸಣ್ಣ ಚೂರುಗಳಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸಿ. 
೩.ಬಾಣಲೆಯಲ್ಲಿ ೨ ಚಮಚ ತುಪ್ಪ ಹಾಕಿ ಬಿಸಿಮಾಡಿ. ಅದಕ್ಕೆ ರುಬ್ಬಿದ ಖರ್ಜೂರವನ್ನು ಹಾಕಿ ೨ ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ ಹುರಿಯಿರಿ. ಅದನ್ನು ಒಂದು ಪಾತ್ರೆಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಿ. 
೪.ಬಾಣಲೆಗೆ ೨ ಚಮಚೆ ತುಪ್ಪ ಹಾಕಿ, ಬಾದಾಮಿ, ಪಿಸ್ತಾ ಮತ್ತು ಗೋಡಂಬಿಯ ಚೂರುಗಳನ್ನು ೨ ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ ಹುರಿಯಿರಿ. 
೫.ಗಸಗಸೆಯನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಕೆಂಪಗಾಗುವಂತೆ ಹುರಿಯಿರಿ. 
೬.ಕೈಗಳಿಗೆ ತುಪ್ಪ ಸವರಿಕೊಂಡು ,ಖರ್ಜೂರ,ಬಾದಾಮಿ,ಪಿಸ್ತಾ ,ಗೋಡಂಬಿ ,ಏಲಕ್ಕಿ ಪುಡಿ ಇವುಗಳನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಮಿಶ್ರ ಮಾಡಿ,ಸಣ್ಣ ಉಂಡೆಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿ.
೭.ಹುರಿದ ಗಸಗಸೆಯ ಮೇಲೆ ಉಂಡೆಗಳನ್ನು ಹಾಕಿ,ಅದರ ಮೇಲೆ ಗಸಗಸೆ ಪುಡಿ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಉರುಳಿಸಿ. 

ಈಗ ಡ್ರಯ್ ಫ್ರುಟ್ ಲಡ್ಡು ತಯಾರಾಯಿತು.  ಮಾಡಲು ಸುಲಭ, ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಹಿತಕರ ಮತ್ತು ತಿನ್ನಲು ಬಹಳ ರುಚಿ.